‘Io ne ‘i ai e aleapau - Laki Niu
Fa’u ‘e ‘Ulu’alo Po’uhila

KUO fakaha ‘e he loea ‘a Dr. Feleti Sevele´, Laki Niu ‘i hano faka’eke’eke telefoni ‘e he nusipepa ni ‘io na’e ‘i ai e aleapau felotoi ‘i tu’a ke totongi huhu’i ‘e Sangster ‘a e $20,000 kia Feleti pea totongi ‘a e $12,500 ko e fakamole ia ki he ngaue ‘a e loea´.

Na’e ‘uluaki paaki atu ‘e he nusipepa ni ‘a e ongoongo ni pea ko e me’apango he na’e faka’ikai’i ‘eni ia ‘e Sangster na’e ‘ikai ha aleapau pehee ke ne totongi ha pa’anga pehee pea ‘oku te’eki ke sio ia ha la’i aleapau. Na’e fakaha ‘eni ‘e Sangster ‘i he nusipepa Tonga Star.

“’ Oku ‘i ai e aleapau ...neongo ne ‘ikai ke fai ha fakamo’oni ka na’a ma felotoi ki ai mo e loea ‘a Sangster, William Edwards,” ko e lau ia ‘a Laki Niu´ ‘a ia ‘oku ne lolotonga ‘i Nu’usila.

Ko e keisi ni ko hono faka’ilo ‘e Feleti Sevele ‘o ‘eke’i hono ongoongo´ ‘a ia kuo maumau ‘i ha tohi ‘Etita ne paaki ‘e Sangster ‘i he’ene nusipepa Tonga Star ka ‘oku ‘ikai ke mo’oni. Ko e tohi ko ‘eni´ na’e fakamo’oni ki ai e tokotaha ko ‘Ate Fulufulu.

Na’e faka’aho e hopo ni ke fakahoko he ‘aho 17 ‘o Novema´, kae kimu’a he fai ‘a e hopo´ na’e felotoi ai e ongo fakafofonga lao´ ke ‘oua mu’a ‘e toe a’u ki he fakamaau’anga´ kae totongi pe ‘i tu’a.

Na’e pehee ‘e Laki ko e alea ko ‘eni´ na’e fai ia kimu’a pea fai e hopo´ ‘a ia na’e alea’i ai e totongi´ mo e taimi ke fai ai e totongi´ ‘o na felotoi ki ai mo e fakafofonga lao ‘a Sangster ko William Edwards ‘a ia ko e foha ia e Minisita Polisi´.

Na’e pehee ‘e Laki´ na’e fakahaange ‘e Edwards ‘oku lolotonga folau ‘a Sangster ia he taimi ko ia´. Ne hili ‘ena felotoi ki he me’a´ ni pea ne ‘alu leva (Laki) ‘o fakahoko ki he fakamaau´ ‘a e me’a kuo na felotoi ki ai´. Na’e ‘ikai ai ke toe fai e hopo´ ‘i he ‘aho 17 ‘o Novema´. Ko e totongi´ ne na felotoi ki ai ke fakahoko ia he mahina ‘e 5 ‘a hono totongi fakakongokonga´ ‘o kamata e ‘uluaki totongi´ he ‘aho 30 ‘o Novema´.

Ko e me’apango ne a’u ki he ‘aho ko ia´ ne ‘ikai ke fai e totongi´ ia.

“ Na’e ‘osi e uike mo e ‘ikai pe ha totongi pea fai e toutou fetu’utaki atu kia Sangster kae hangee ‘oku hola holo ia,” ko e lau ia ‘a Laki´.

Na’a ne pehee kuo nau faile leva ki he fakamaau’anga´ ‘o makatu’unga he felotoi ne fai mo e fakafofonga lao ‘a Sangster, ke ne tu’utu’uni ke totongi faka’angataha leva ‘e Sangster ‘a e pa’anga ne fai ki ai e felotoi ‘i tu’a kae ‘oua ‘e fai e hopo´, he kuo ne maumau’i e alea ko ‘eni´. ‘A ia ko hono fakalea ‘e taha ‘e kole ki he fakamaau’anga´ ke ne tu’utu’uni ke totongi faka’angataha ‘e Sangster ‘a $32,500 kae ‘ikai ke toe fakakongokonga ‘o hangee ko ia ne fai ki ai e felotoi´.

Na’e pehee ‘e Laki ne ‘osi ‘ave e tatau ‘o e aleapau´ ki he fakafofonga lao ‘a Sangster ke na fakamo’oni ki ai.

“’ Oku tatau ai pe pe na’e fakamo’oni pe ta’efakamo’oni. Na’e fai e felotoi. Kuopau ke fai ia pea ko e pehee ko ia ‘e Sangster ne ‘ikai ha settlement ‘oku loi ia. Ne ‘i ai e settlement...ko e felotoi ‘eni ‘a’aku mo ‘ene loea´. Kapau ne ta’eloto ki ai ‘a Sangster ko e palopalema ia ‘a’ana mo ‘ene loea´,” ko e lau ia ‘a Laki Niu.

Kaekehe ko e mo’oni ‘ena ‘o e me’a ne paaki ‘e he nusipepa ni kae tafoki ‘a Sangster ia ‘o faka’ikai’i.

Na’e faka’ataa mai foki ‘e Laki ke ‘omi ha tatau ‘o e aleapau ne fai ki ai e felotoi´ ‘a ia ‘oku ‘asi ai e taimi mo e mahu’inga ke totongi fakakongokonga ai e mo’ua ‘o Sangster. Ka ko e pango ne ‘ave e pepa ni ia ‘o paaki he Sapate´ ‘oku kei tapuni e ‘ofisi lao ia ‘o Laki ‘i Tonga´ pea ‘e toki ‘oatu hono fakaikiiki´ he pepa hoko´.

Kohai leva ‘oku loi? Ne fakapa nai ‘a Sangster ki he’ene loea´ kimu’a pea ne faka’ikai’i e me’a ni pe ‘oku tafoki pe ‘o paaki e loi´ ta’efakapapau’i e mo’oni’i me’a ‘oku totonu ke ‘uluaki fakamo’oni’i? Fefe e loea ‘a Feleti´, na’a ne ‘eke nai ki ai kimu’a pea ne paaki faka’ikai’i e mo’oni ko ‘eni? Fefe e fakamaau’anga´ ‘a ee na’e faka’aho ki ai ‘ene hopo´ ke fai he ‘aho 17 ‘o Novema´. Ko e haa e ‘uhinga ne ‘ikai fai ai? Ko e ngaahi me’a ia ne totonu ke tomu’a fekumi ki ai ‘a Sangster kimu’a pea ne paaki ‘ene ongoongo´.